Langs de belangrijkste weg in Øyebakken, in de Valdres, staat een kleine staafkerk, „Ecclesia de Obdal“ - de Kerk van Oppdal- of, zoals deze tegenwoordig officieel heet, de staafkerk van Øye. Stevig en solide, alsof hij hier uit de grond is opgerezen. Maar dit is niet het geval. Oorspronkelijk stond de staafkerk op een andere plek.

   Helaas is er van deze staafkerk weinig bekent en is zelfs van maar enkele staafkerken is minder bekend dan van deze.

   Zoals veel staafkerken, wordt ook de stafkerk van Øye voor eerst vermeld in een geschreven bron in 1327, in een Pauselijke boodschap over de "tithing". Een belasting maatregel waarbij men een tiende moest afdragen.

   De kerk werd waarschijnlijk gebouwd in 11 eeuw. Op een oude een rune inscriptie binnen in de kerk staat te lezen dat de inwijding plaats vond op 29 september, maar het jaar wordt niet vermeld. Aangezien Johannes de Doper, St. John the Baptist, stierf op 29 september, werd de Øye staafkerk waarschijnlijk aan hem gewijd.

   Zoals al werd genoemd werd de kerk verplaatst van zijn originele plek op de vlakte naast het meer Vangsmjøsi - een plek die, om het zachtjes uit te drukken, ongelukkig gekozen was. Als de rivier overstroomde, en dat gebeurde vaak, nam het grondwater toe, en liepen de graven op de begraafplaats halfvol met water. Als een begrafenis in een seizoen met veel overstromingen plaatsvond, moesten er stenen op de kist worden geplaatst alvorens de kist in het graf werd geplaatst. 

   De nabijheid van het meer was ook een ongelukkige keus zijn omdat de kerk begon te rotten van het vele vocht. In ongeveer 1740 werd het besluit genomen om de kerk te vernietigen en een nieuwe, uit balken opgebouwde kerk in Øyebakken te bouwen. Deze kerk kwam op een hogere plaats te staan. In 1747, waren de dagen van de kerk (bijna) geteld. Uit eerbied voor de oude kerk, werden sommige van de houten delen gebruikt in de nieuwe kerk, en één van de portalen werd geïnstalleerd in nieuwe sacristie. In 1866, is dit portaal weggegeven aan het universitaire museum van nationale antiquiteiten.

houtsnijwerk in de kerk

    Niemand wist wat aan de rest van de oude kerk was gebeurd, tot bijna 200 later jaar. In 1935, toen er spleten in de muren van de nieuwe kerk ontstonden, vonden de vaklieden die deze aan het herstellen waren de oude materialen van de kerk - 156 stukken, die door het Hoofdkantoor van Historische Monumenten werden geregistreerd en werden opgeslagen tot een wederopbouw van de staafkerk in 1960 een feit werd.

   Het is moeilijk om de staafkerk van Øye in een categorie te plaatsen. De buitenzijde lijkt twee van de andere nog bestaande staafkerken in de Valdres. Te weten de staafkerken van Hedal en Reinli. Beide ook kerken met 1 schip en omringt door een, gesloten, omgang.

   Echter de binnenzijde van de kerk, waar vier vrijstaande staven, elk dicht bij de hoeken van de kerk, te vinden zijn, komt weer overeen met staafkerken van Høre en Lomen. Maar in tegenstelling tot deze twee kerken doordringen de staven, of masten, het dak niet om het hogere centrale sectie te dragen.

   De masten in deze staafkerk zijn vastgebonden. Er is slechts 1 staafkerk met dezelfde bouw, de staafkerk van Vang. Deze staafkerk staat tegenwoordig in Reisengebirge, Polen.

   Mogelijk was de staafkerk van Øye al veranderd van vorm voor deze in 1747 werd neergehaald. Het sleutelgat-vormige portaal zou een aanwijzing hiervoor zijn. En sporen op een van de staven wijzen er op dat de kerk ooit een torenspits had. En in dat geval hebben de staven wel het dak doorboord om een hogere centrale sectie, de toren, te dragen.

  Het interieur van deze kerk heeft een nog paar originele onderdelen. Het altaar en het portaal, delen van de buitenmaren en de posten. De andere muren zijn exacte kopieën van de originele staafkerk. Het snijwerk rond het altaar is nagemaakt van het origineel dat zich in Oslo in het museum bevind. De crucifix is uit de 13^e eeuw.

de crucifix                                             interieur van de staafkerk

                                               doopfont

   Het doopfont is zeer speciaal. Ook dit komt uit de 13^e eeuw. Het doopfont is gesneden uit hout, uit één boomstam. Aan de zijkant is de schors nog zichtbaar. De kerk heeft diverse ingangen. Een deur voor de priester, deze komt uit bij het altaar. De hoofdingang werd gebruikt door de mannen en de vrouwen mochten door de deur in de zuidelijke wand naar binnen. De spons om de kerkgangers te zegenen werd op een stok door de deur naar buiten gestoken zodat ook de zieken en melaatsen hun zegeningen konden ontvangen. Deze mochten de kerk niet in. In de houten vloer van de kerk bevindt zich een luik. Door dit luik konden ongehuwde moeders de schandpaal ontlopen. Door hun kind tijdens of direct na de geboorte te doden en deze vervolgens, ongezien, door het luik onder de kerk te stoppen ontliepen zij hun schande. Waarschijnlijk werd het luik ook gebruikt voor doodgeboren kinderen.

het luik                   de lamp                     een scheepje boven de deur

    Meer zien van deze schitterende kerk? Volg dan de onderstaande link naar het fotoalbum.

    Ik besteed veel tijd en aandacht aan het maken van mijn websites. Ik hoop dat je hier respect voor hebt. Met andere woorden dat je geen teksten of foto’s van mijn site haalt zonder mijn toestemming. Dank je.